Gerard Rasch Livres

Exil et bannissement. Les Enfants de l'Arbat racontent le destin de jeunes moscovites du quartier de l'Arbat dans les années 30: dominé par la figure sinistre de Staline, c'est le premier roman russe contemporain à prendre à bras-le-corps la tragédie du stalinisme, en mettant en scène le dictateur lui-même, à travers de longs monologues. La saga est composée de trois volumes (1), couvrant l'histoire de l'URSS jusqu'à la mort de Staline. Anatoli Rybakov était né et avait grandi dans le quartier de l'Arbat, avant d'être condamné en 1930 à trois d'exil puis à treize ans de bannissement de Moscou. Si son premier livre était paru en 1948, il n'avait été officiellement réhabilité qu'en 1960.

Quand Ryszard Kapuscinski arrive comme journaliste en 1958 à Accra, la capitale du Ghana, il ne peut soupçonner que ce voyage sera le début d'une passion qui ne le quittera plus jamais. Pendant des années, ce grand reporter doublé d'un écrivain sillonne le continent noir, habite les quartiers des Africains, s'expose à des conditions de vie qu'aucun correspondant occidental n'aurait acceptées. Observateur exceptionnel, il croise des potentats comme Nkrumah, Kenyatta ou Idi Amin, témoigne de coups d'Etat et de guerres civiles ; il essuie des fusillades, affronte des tempêtes de sable et supporte l'indescriptible chaleur africaine. Mais Kapuscinski s'intéresse surtout aux gens et sait gagner leur confiance. Le tumulte de la vie quotidienne africaine le passionne davantage que les corruptions, les épidémies et les guerres meurtrières. Ce livre majeur, attendu depuis longtemps, a reçu en 2000 le prestigieux prix littéraire italien Viareggio.

Selection of poetry of Szymborska - pronounced Shimboorska - the Polish poet who won the Nobel Prize for Literature.

Het vervolg op Kinderen van de Arbat . In januari 1987 sprak Michael Gorbatsjov de verlossende woorden: ‘Er mogen geen vergeten namen en witte plekken in de Sovjet-geschiedenis zijn.’ In de wereldwijde bestseller Kinderen van de Arbat , zijn magistrale roman die dankzij de perestroika na twintig jaar kon verschijnen en door miljoenen in de Sovjetunie werd verslonden, beschreef Anatoli Rybakov de Sovjet-samenleving van de jaren 1933-1934 in al haar geledingen: het communistische studentenmilieu, het leven in Siberische ballingschap, de bureaucratie en de partijtop. 1935 en volgende jaren is het volgende paneel in zijn schildering van Rusland onder Stalin. Het zijn de jaren waarin op grote schaal processen worden gevoerd tegen iedereen in wie hij een tegenstander vermoedde. Van binnenuit beschrijft Rybakov de verhoren, de fabricage van ’bewijsmateriaal’ en de processen zelf, meestal eindigend met een doodvonnis. Wederom kruipt de schrijver in de huid van Stalin, wiens paranoïde machtsdenken hij met beklemmende precisie reconstrueert. Daarnaast schetst hij de harde strijd om het dagelijks bestaan in Moskou en Siberië.

Deze verhalen gaan over 'gewone vrouwen'. Over het schreeuwende contrast tussen wat zij willen: een gewoon leven, verder niets - en hun werkelijkheid: onmondigheid, onderdrukking, geweld en armoede. Bek houden en mooi zijn, dát is hun opdracht en wie zich daaraan probeert te onttrekken wordt snel tot de orde geroepen. Vita Andersen beperkt zich strikt tot de ervarings- en gevoelswereld van haar personen - in de helft van de verhalen volwassen vrouwen, in de andere helft meisjes. Ze laat ze zelf spreken en gebruikt ze niet voor het scheppen van een breder perspectief of het suggereren van hoe het wèl zou moeten.

Wislawa Szymborska is een van de meest gelezen én meest gelauwerde dichters van deze tijd. Einde en begin. Verzamelde gedichten omvat de vertaling van vrijwel alle gedichten die ze sinds 1957 heeft gepubliceerd. Szymborska slaagt er telkens in zich over het meest alledaagse te verwonderen en daarin een nieuw perspectief te openen: nuchter, helder, direct en vaak met humor. In een interview met NRC Handelsblad zei ze hierover: ‘De verbazing, de verwondering mag je niet verliezen. Bij alle desillusie moeten die overeind blijven. De verwondering is de belangrijkste missie van de dichter… het is het hoofdthema van de poëzie.’ Einde en begin is aangevuld met de bundel Het moment . De gedichten zijn vertaald door Gerard Rasch, die voor zijn vertalingen uit het Pools de Martinus Nijhoffprijs voor Vertalingen 1997 ontving.

De held van Het Poesjkinhuis, Ljova Odojevtsev, is een kind van zijn tijd. Net als zijn schepper geboren in 1937 in Leningrad, sluit hij zijn schooljaren af in 1953, het jaar van Stalins dood. Ljova’s doen en laten weerspiegelt de alledaagse ervaringen van een doorsnee Rus, maar in de weergave van Andrej Bitov krijgt zijn levensverhaal meer dan één dimensie: Het Poesjkinhuis is zowel een doorlopend commentaar op de Russische geschiedenis als een scherpzinnige en geestige rondgang door de Klassieke Russische literatuur. Deze versmelting van leven en letteren doet onwillekeurig denken aan Joyce en Proust, maar ook aan een groot Russisch schrijver als Vladimir Nabokov. Het Poesjkinhuis, een van de belangwekkendste Russische romans van de laatste jaren, getuigt van een geweldige eruditie, literair vernuft en vermetelheid. (Als gevolg van Bitovs literaire en politieke vrijmoedigheid, officieel bestempeld tot ‘ontoelaatbare subjectiviteit’, leidde het boek meer dan tien jaar een ondergronds bestaan in de Sovjet-Unie, voordat het in 1978 in de Verenigde Staten in het Russisch verscheen.) Ondanks de literaire bagage laat Het Poesjkinhuis zich lezen als een fascinerende ‘Bildungsroman’, die Ljova’s conflicten in de liefde en in zijn carrière met verve weergeeft. Deze roman maakt de bizarre paradoxen voelbaar die het leven van de moderne Sovjetburger bepalen, en waaraan ook de Westerse mens niet ontkomt.

Een joodse prostituée in het Warschause getto wordt in de Tweede Wereldoorlog verliefd op een antisemiet.

Beschrijving van een theorie die de waarneembare natuurkundige verschijnselen wil verklaren en in onderlinge samenhang brengen.