Ławnicy jako forma udziału czynnika społecznego..

En savoir plus sur le livre

Autor analizuje udział czynnika społecznego w postaci ławników w składzie sądu w polskim procesie karnym, prezentując szerszą perspektywę normatywną niż tylko karnoprocesową. Wywody te są wzbogacone o rozważania historycznoprawne, ustrojowe oraz aksjologiczne. Zbadano ewolucję regulacji dotyczących udziału czynnika społecznego w orzekaniu, od II Rzeczypospolitej, przez PRL, aż po zmiany wprowadzane przez kpk z 1997 r. Osobno omówiono status i sposób powoływania ławników oraz ich pozycję prawną. Analizowano również ich udział w składach orzekających w procesie karnym. Główna teza pracy wskazuje, że optymalny sposób kompozycji składu sądu powinien szeroko uwzględniać zasadę kolegialności oraz udział czynnika społecznego. Kolegialność działania sądu jest uznawana za bardziej demokratyczną niż działanie jednoosobowe, gwarantując wszechstronną ocenę sprawy oraz podnosząc autorytet i przekonywalność decyzji. Zwiększa ona niezawisłość organu sądowego i umożliwia zminimalizowanie wpływu indywidualnych cech sędziego. Udział czynnika społecznego wzbogaca skład orzekający o cenne doświadczenie życiowe ławników, poszerza perspektywę oceny sprawy oraz zwiększa akceptowalność społecznych rozstrzygnięć, a także wzmacnia kontrolę społeczną nad sędziami zawodowymi.